Hướng dẫn cách tính định lượng vải GSM chính xác

Cách tính định lượng vải là kiến thức nền tảng nhưng lại thường không được quá chú trọng trong quá trình sản xuất may mặc, đặc biệt tại các xưởng may nhỏ và vừa.

Vì vậy, trong bài viết dưới đây Toàn Thịnh sẽ tập trung giải thích cho bạn các công thức tính định lượng phổ biến và cách áp dụng hiệu quả nhất trong sản xuất thực tế.

GSM là gì trong cách tính định lượng vải?

GSM là đơn vị đo lường xuất hiện thường xuyên khi nhắc đến cách tính định lượng vải, đặc biệt trong sản xuất may mặc và đặt vải số lượng lớn. Trước khi đi vào từng công thức cụ thể, Toàn Thịnh sẽ giúp bạn hiểu rõ khái niệm nền tảng này để tránh nhầm lẫn khi áp dụng vào thực tế.

Có thể hiểu đơn giản, GSM (Grams per Square Meter) là trọng lượng của vải tính trên 1 mét vuông (g/m²). Chỉ số này cho biết vải nặng hay nhẹ, từ đó phản ánh phần nào độ dày, độ đứng form và cảm giác khi mặc. 

GSM càng cao, vải thường càng dày và chắc. Ngược lại, GSM thấp cho thấy vải mỏng, nhẹ và thoáng hơn.

3 công thức GSM xưởng may thường dùng nhất

Cách tính định lượng vải trong xưởng may không chỉ có một phương pháp cố định mà được áp dụng linh hoạt tùy theo điều kiện kiểm tra và loại vải thực tế.

Dưới đây là những công thức GSM được áp dụng phổ biến nhất trong sản xuất, bắt đầu từ phương pháp cơ bản và dễ làm nhất: tính bằng mẫu vải chuẩn 10×10 cm.

Tính GSM bằng mẫu vải chuẩn (10×10 cm)

Trong thực tế sản xuất, cách tính định lượng vải g/m2 bằng mẫu vải chuẩn 10×10 cm là phương pháp được nhiều xưởng may áp dụng nhất nhờ dễ thực hiện, không cần thiết bị phức tạp và cho kết quả khá chính xác. 

Cách thực hiện như sau:

• Cắt một mẫu vải có kích thước 10 cm × 10 cm (tương đương 100 cm²), nên chọn vị trí đại diện trên cây vải, tránh mép vải.
• Dùng cân điện tử có độ chính xác cao để cân trọng lượng mẫu vải (đơn vị gram).
• Áp dụng công thức: 

GSM = Trọng lượng mẫu vải (g) × 100

Ví dụ đơn giản:

Nếu bạn đang có mẫu vải 10×10 cm nặng 2,5 g thì định lượng vải sẽ là:

GSM = 2,5 × 100 = 250 g/m²

Để giảm sai số, xưởng nên đo từ 3 đến 5 mẫu ở các vị trí khác nhau trên cùng một cây vải và lấy giá trị trung bình. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các loại vải dệt kim hoặc vải có độ co giãn cao.

Dựa theo mét vải thực tế

Trong nhiều trường hợp, xưởng may không thể hoặc không muốn cắt mẫu nhỏ 10×10 cm, đặc biệt khi cần kiểm tra nhanh GSM của cả cây vải hoặc khi vải đã được cuộn, đóng cây hoàn chỉnh. 

Lúc này, cách tính định lượng vải g/m2 dựa theo mét vải thực tế là phương án được áp dụng khá phổ biến trong sản xuất.

Cách bước tính:

• Cắt 1 mét vải theo đúng khổ vải thực tế, có thể là 1,6 m đến 1,8 m
• Cân toàn bộ phần vải vừa cắt để lấy trọng lượng (đơn vị gram).
• Áp dụng công thức:

GSM = Trọng lượng vải (g) / (Chiều dài (m) × Khổ vải (m))

Áp dụng thực tế

Nếu bạn muốn đo một đoạn vải dài 1m, khổ 1.6 m, có trọng lượng 400 g, khi sử dụng công thức sẽ ra như sau:

GSM = 400 / (1 × 1.6) = 250 g/m²

Lưu ý: Để đảm bảo độ chính xác, nên cân vải ở trạng thái khô, sạch và chưa qua xử lý hoàn tất (wash, enzyme, silicone…), vì các công đoạn này có thể làm thay đổi trọng lượng vải đáng kể.

Quy đổi GSM từ công thức tính định mức vải

Trong một số trường hợp sản xuất, xưởng may không trực tiếp đo GSM của vải mà cần suy ngược lại từ dữ liệu sẵn có như định mức tiêu hao cho từng sản phẩm. 

Khi đó, cách tính định lượng vải thông qua việc quy đổi GSM từ định mức vải sẽ giúp xưởng kiểm tra nhanh mức độ hợp lý của nguyên liệu đang sử dụng.

Cách áp dụng trong thực tế:

• Xưởng cần có định mức vải cho 1 sản phẩm (tính theo mét).
• Biết khổ vải và trọng lượng vải tiêu hao hoặc trọng lượng thành phẩm (chưa tính phụ liệu).
• Từ các thông số này, có thể suy ra định lượng vải tương ứng.

Nguyên lý quy đổi:

Trọng lượng vải tiêu hao = Định mức vải (m) × Khổ vải (m) × GSM

Từ đó, có thể suy ra:

GSM = Trọng lượng vải (g) / (Định mức vải (m) × Khổ vải (m))

Ví dụ:

Một áo thun sử dụng 1,2 m vải, khổ 1,6 m, tổng trọng lượng phần vải là 480 g:

GSM = 480 / (1,2 × 1,6) = 250 g/m²

Định lượng vải 250gsm là gì dưới góc nhìn sản xuất

Dưới góc nhìn sản xuất, định lượng vải 250gsm nghĩa là 1 mét vuông vải nặng khoảng 250 gram, phản ánh mức độ dày, độ chắc và khả năng giữ form của vải trong quá trình may mặc.

Với định lượng này, vải thường có cảm giác dày vừa đến dày, đứng form tốt hơn so với các loại vải 180 và 220gsm. Trong thực tế xưởng may, vải 250gsm thường được sử dụng cho:

• Áo thun dày, áo form rộng
• Hoodie, sweater mỏng
• Váy hoặc quần cần độ đứng nhất định

Tuy nhiên, khi áp dụng cách tính định lượng vải vào sản xuất, xưởng may cần lưu ý rằng 250gsm không đồng nghĩa tuyệt đối với vải dày hay nặng. Cùng một mức GSM, nhưng khác chất liệu sợi, kiểu dệt (single jersey, interlock, nỉ…) hoặc xử lý hoàn tất sẽ cho cảm giác mặc và hiệu quả sử dụng rất khác nhau.

Phân biệt định lượng vải và định mức vải

Hiện nay, rất nhiều xưởng may và người mới làm sản xuất thường nhầm lẫn giữa định lượng vải và định mức vải, trong khi đây là hai khái niệm hoàn toàn khác nhau, phục vụ cho những mục đích khác nhau trong quá trình may mặc. 

Bảng so sánh dưới đây sẽ giúp bạn phân biệt rõ ràng và dễ hiểu hơn.

Bảng so sánh tính định lượng và định mức trong vải

Những sai lầm xưởng may thường gặp khi tính GSM

Trong cách tính định lượng vải, việc xác định sai GSM là nguyên nhân phổ biến khiến xưởng may gặp vấn đề về form dáng, định mức và chi phí sản xuất. Dưới đây là những sai lầm mà nhiều xưởng may thường mắc phải:

Chỉ đo GSM tại một vị trí trên cây vải

Vải có thể không đồng đều hoàn toàn trên toàn bộ cây. Nếu chỉ đo một điểm, kết quả GSM dễ bị lệch so với thực tế. Xưởng nên đo nhiều vị trí khác nhau và lấy giá trị trung bình.

Dùng cân không đủ độ chính xác

Cân có sai số lớn sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả GSM, nhất là với mẫu vải nhỏ. Xưởng may nên sử dụng cân điện tử có độ chia nhỏ (0,01 g) để đảm bảo độ chính xác.

Không kiểm tra trạng thái vải trước khi cân

Vải còn ẩm, dính bụi hoặc đã qua xử lý hoàn tất (wash, enzyme, silicone…) đều có thể làm thay đổi trọng lượng. Khi áp dụng cách tính định lượng vải, vải nên được cân ở trạng thái khô và ổn định.

Nhầm GSM cao là vải tốt hơn

Nhiều xưởng cho rằng GSM càng cao thì vải càng tốt, trong khi thực tế GSM chỉ phản ánh trọng lượng trên m². Chất lượng vải còn phụ thuộc vào chất liệu sợi, kiểu dệt và mục đích sử dụng

Câu hỏi thường gặp về cách tính định lượng vải

Trước khi kết thúc bài viết về cách tính định lượng vải, Toàn Thịnh đã tìm kiếm và giải đáp thêm các câu hỏi thường gặp của mọi người đến cho bạn.

Vải 300gsm có quá nặng để may áo thun không?

Loại vải này được xem là khá nặng đối với áo thun mặc hằng ngày. Vải 300gsm chỉ phù hợp hơn với áo form rộng, áo thun dày hoặc hoodie mỏng.

GSM thay đổi sau khi giặt lần đầu có không?

Câu trả lời là có. Sau lần giặt đầu, vải có thể co rút hoặc mất độ ẩm hoàn tất, dẫn đến GSM thay đổi nhẹ. Đây là lý do xưởng may thường đo GSM trên vải đã ổn định trước khi sản xuất.

GSM có thay đổi sau khi giặt lần đầu không?

Làm sao để quy đổi GSM sang ounce/yd²?

Có thể quy đổi theo công thức: 1 ounce/yd² ≈ 33,9 g/m². Chỉ cần lấy GSM chia cho 33,9 là ra ounce/yd² tương ứng.

GSM trong vải dệt kim có tính toán khác với dệt thoi không?

Nguyên lý tính GSM là giống nhau, nhưng vải dệt kim dễ co giãn nên sai số cao hơn. Khi đo, cần trải vải ở trạng thái tự nhiên để kết quả chính xác theo cách tính định lượng vải.

Vải GSM thấp phù hợp may loại trang phục nào?

Vải GSM thấp (dưới 180gsm) phù hợp may áo thun mỏng, áo mặc trong, váy nhẹ hoặc trang phục mùa hè. Ưu điểm là thoáng mát nhưng độ đứng form không cao.

Kết luận

Qua toàn bộ nội dung trên, có thể thấy cách tính định lượng vải không chỉ là kiến thức kỹ thuật cơ bản mà còn đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát chất lượng, định mức và chi phí sản xuất tại xưởng may. 

Việc hiểu rõ GSM là gì, nắm vững các công thức tính GSM phổ biến, biết cách quy đổi từ định mức vải cũng như phân biệt đúng giữa định lượng và định mức sẽ giúp xưởng may chủ động hơn trong khâu chọn vải, hạn chế sai lệch và tối ưu hiệu quả sản xuất thực tế.

Toàn Thịnh hy vọng những chia sẻ trên đã giúp bạn có cái nhìn rõ ràng, dễ hiểu và dễ áp dụng hơn về cách tính định lượng vải trong sản xuất may mặc. 

Nếu bạn còn bất kỳ thắc mắc nào liên quan đến GSM, định lượng vải hoặc đang có nhu cầu mua dây thun vải, thun may mặc chất lượng, đừng ngần ngại liên hệ với Toàn Thịnh để được tư vấn chi tiết và hỗ trợ phù hợp nhất cho nhu cầu của bạn.

Bài viết liên quan

• Công Thức Tính Chỉ Số Sợi Gồm 2 Hệ Đo Nào?
• Chi số sợi là gì? Giải thích các thuật ngữ denier, tex, dtex, ne
• Hướng dẫn cách đo inch trong ngành may | Dệt Toàn Thịnh